นักโบราณคดีได้ค้นพบรอยพิมพ์มือบนผนังถ้ำหินปูนที่เกาะมูนา จังหวัดสุลาเวสี ประเทศอินโดนีเซีย ซึ่งอาจมีอายุถึง 67,800 ปี ถือเป็นศิลปะถ้ำที่เก่าแก่ที่สุดที่เคยค้นพบในภูมิภาคนี้
เมื่อวันที่ 22 มกราคม 2569 สำนักข่าวอัลจาซีราห์รายงานว่า การศึกษานี้ร่วมกันดำเนินการโดยนักโบราณคดีจากอินโดนีเซียและออสเตรเลีย โดยการวิเคราะห์รอยพิมพ์มือพบว่ามีลักษณะเป็นภาพรอยมือสีออกน้ำตาลอ่อน ซึ่งเกิดจากการเป่าผงสีผ่านมือที่ทาบอยู่บนผนังถ้ำ
ในช่วงแรกการค้นพบนี้ถูกตั้งคำถามเกี่ยวกับความเป็นมนุษย์ของรอยพิมพ์มือ แต่สุดท้ายก็มีการพิสูจน์ได้ว่าร่องรอยดังกล่าวคือมือมนุษย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งมีลักษณะเฉพาะที่ทำให้ปลายนิ้วดูแหลม
ผู้เชี่ยวชาญจากมหาวิทยาลัยกริฟฟิธในออสเตรเลียกล่าวว่า รอยพิมพ์มือนี้มีความหมายเชิงสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่ลึกซึ้ง ซึ่งอาจสะท้อนถึงความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ยุคดึกดำบรรพ์กับสัตว์ในสมัยนั้น
นอกจากนี้ ภูมิภาคอินโดนีเซียและออสเตรเลียยังเป็นแหล่งที่มีการค้นพบหลักฐานอารยธรรมมนุษย์ที่เก่าแก่ที่สุดในโลก โดยชาวอะบอริจินในออสเตรเลียมีวัฒนธรรมที่ยาวนานเกินกว่า 60,000 ปี
