เดือนเมษายน 2569 นี้ เตรียมตัวเลย NARIT เผยรายชื่อ "ดาวหาง" ที่น่าจับตามอง "ดาวหางแม็ปส์ - ดาวหางแพนสตาร์ส" มีโอกาสที่จะสว่างมากพอจนสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า

วันที่ 1 เมษายน 2569 เพจเฟซบุ๊ก NARIT สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ  โพสต์ข้อความอัปเดตสถานการณ์ "ดาวหาง" ในเดือนเมษายน 2569 นี้ โดยระบุว่า 

ขณะนี้มีดาวหางที่น่าจับตามองด้วยกัน 2 ดวง ได้แก่ ดาวหาง C/2026 A1 (MAPS) และ C/2025 R3 (PanSTARRS) ซึ่งดาวหางจะมีความสว่างที่สุดต้นเดือนเมษายนนี้ และช่วงหลังสงกรานต์ ตามลำดับ มีโอกาสที่จะสว่างมากพอจนสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่าทั้งสองดวง

C/2026 A1 (MAPS) ดาวหางแม็ปส์

  • ค่าอันดับความสว่างปรากฏขณะนี้ : 7.6 (ความสว่างมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ)
  • ตำแหน่งกลุ่มดาวปัจจุบัน : เซตุส (Cetus)
  • เวลาและทิศทาง : หัวค่ำ ทิศตะวันตก
  • วันที่เหมาะแก่การสังเกตการณ์ : 6 เมษายน 2026
  • คาดว่าจะมีค่าความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูด : -4
  • ค่าอันดับความสว่างปรากฏขณะนี้ : 7.6 (ความสว่างมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ)
  • ตำแหน่งกลุ่มดาวปัจจุบัน : เซตุส (Cetus)
  • เวลาและทิศทาง : หัวค่ำ ทิศตะวันตก
  • วันที่เหมาะแก่การสังเกตการณ์ : 6 เมษายน 2026
  • คาดว่าจะมีค่าความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูด : -4
  • ดาวหางแม็ปส์ เป็นดาวหางในกลุ่ม Kreutz sungazer ที่จะเฉียดเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มาก และมักจะมีความสว่างมากจนสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า โดยดาวหางแม็ปส์ จะเฉียดเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดในวันที่ 4 เมษายน ค.ศ. 2026 และจะโคจรเข้าใกล้โลกที่สุดวันที่ 6 เมษายน ค.ศ. 2026 ที่ระยะทาง 143.7 ล้านกิโลเมตร คาดว่าจะมีค่าความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูด -4 ซึ่งสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า สว่างใกล้เคียงกับดาวหางจื่อจินซาน-แอตลัส (Tsuchinsan-Atlas) ในปี ค.ศ. 2024

    ...

    ทั้งนี้ ยังคงต้องลุ้นว่า เมื่อดาวหางเฉียดเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ จะสามารถรอดพ้นออกมาจากรังสีอันรุนแรงได้หรือไม่ ถ้าได้ ก็อาจกลายเป็นดาวหางที่สว่างโดดเด่นบนท้องฟ้า ในช่วงหัวค่ำหลังวันที่ 4 เมษายนเป็นต้นไป แต่ถ้าไม่ ดาวหางก็จะสลายตัวและจางหายไปในอวกาศ

    ดังนั้น ช่วงที่เหมาะสำหรับสังเกตการณ์ดาวหางแม็ปส์ คือหลังวันที่ 4 เมษายน เป็นต้นไป ในช่วงหัวค่ำ ทางทิศตะวันตก โดยเฉพาะวันที่ 6 เมษายน ซึ่งเป็นวันที่ดาวหางโคจรเข้าใกล้โลกที่สุด และเพิ่งผ่านตำแหน่งเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด รวมถึงเริ่มมีมุมปรากฏห่างจากดวงอาทิตย์มากขึ้น ทำให้มีโอกาสเห็นได้มากยิ่งขึ้น ดูข้อมูลดาวหาง C/2026 A1 (MAPS) แบบเรียลไทม์ได้ที่ https://theskylive.com/c2026a1-info

    C/2025 R3 (PanSTARRS) ดาวหางแพนสตาร์ส

    • ค่าอันดับความสว่างปรากฏขณะนี้ : 6.3 (ความสว่างมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ)
    • ตำแหน่งกลุ่มดาวปัจจุบัน : ม้าปีก (Pegasus)
    • เวลาและทิศทาง : ก่อนวันที่ 25 เมษายน รุ่งเช้า ทิศตะวันออก / หลังวันที่ 28 เมษายน หัวค่ำ ทิศตะวันตก
    • วันที่เหมาะแก่การสังเกตการณ์ : 19 เมษายน 2026
    • คาดว่าจะมีค่าความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูด : 4
  • ค่าอันดับความสว่างปรากฏขณะนี้ : 6.3 (ความสว่างมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ)
  • ตำแหน่งกลุ่มดาวปัจจุบัน : ม้าปีก (Pegasus)
  • เวลาและทิศทาง : ก่อนวันที่ 25 เมษายน รุ่งเช้า ทิศตะวันออก / หลังวันที่ 28 เมษายน หัวค่ำ ทิศตะวันตก
  • วันที่เหมาะแก่การสังเกตการณ์ : 19 เมษายน 2026
  • คาดว่าจะมีค่าความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูด : 4
  • *ค่าอันดับความสว่างปรากฏ (Apparent Magnitude) เป็นค่าที่บ่งชี้ถึงความสว่างของวัตถุท้องฟ้าเมื่อมองจากโลก ยิ่งมีค่าน้อยยิ่งสว่าง โดยค่าที่ตาเปล่าของมนุษย์สามารถเริ่มมองเห็นได้ คือประมาณ +6 เช่น ดาวศุกร์ประมาณ -4.5 ดวงจันทร์เต็มดวงประมาณ -12.5 เป็นต้น

    ดาวหางแพนสตาร์ส เป็นดาวหางที่คาดว่ามีต้นกำเนิดจากเมฆออร์ต (Oort cloud) ซึ่งเป็นพื้นที่เปลือกนอกสุดของระบบสุริยะที่เต็มไปด้วยวัตถุจำพวกน้ำแข็ง โดยดาวหางแพนสตาร์ส จะเฉียดเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ในวันที่ 19 เมษายน ค.ศ. 2026 และจะโคจรเข้าใกล้โลกที่สุดวันที่ 26 เมษายน ค.ศ. 2026 ที่ระยะทาง 73.2 ล้านกิโลเมตร คาดว่าจะมีความสว่างสูงสุดที่แมกนิจูดประมาณ 4 สามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่าในพื้นที่ที่ไร้แสงรบกวน สว่างใกล้เคียงกับดาวหางเลมมอน (Lemmon) ในปี ค.ศ. 2025

    ทั้งนี้ ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับสังเกตการณ์ดาวหางแพนสตาร์ส คือช่วงวันที่ 18-23 เมษายน ในช่วงรุ่งเช้า ทางทิศตะวันออก โดยเฉพาะวันที่ 19 เมษายน แม้จะเป็นวันที่เข้าใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด แต่ก็มีมุมปรากฏห่างจากดวงอาทิตย์ค่อนข้างมาก อย่างไรก็ตาม ช่วงที่ใกล้โลกที่สุดไม่สามารถสังเกตเห็นได้ เนื่องจากดาวหางขึ้น-ตก พร้อมดวงอาทิตย์ จึงลุ้นชมได้อีกครั้งในวันที่ 28 เมษายน เป็นต้นไป ช่วงหัวค่ำ ทางทิศตะวันตก ดูข้อมูลดาวหาง C/2025 R3 (PanSTARRS) แบบเรียลไทม์ได้ที่ https://theskylive.com/c2025r3-info

    ดังนั้น ในเดือนเมษายนนี้ มีดาวหางเข้ามาต้อนรับด้วยกันถึง 2 ดวง ซึ่งหากเป็นไปตามคาดการณ์ ดาวหางทั้งสองดวงนี้จะสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า ปรากฏบนท้องฟ้าให้ได้ชื่นชมกันเกือบทั้งเดือน มาร่วมลุ้นกันว่า ดาวหางจะเพิ่มความสว่างไปได้ไกลแค่ไหน กดติดตามพวกเราไว้ให้ดี

    เรียบเรียง : ธนกร อังค์วัฒนะ - เจ้าหน้าที่สารสนเทศดาราศาสตร์ สดร.





    ขอบคุณข้อมูลจาก เฟซบุ๊ก NARIT สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ